12 thema’s · 24 risicovragen

Algemene MKB RI&E

Voor kleine en middelgrote organisaties met uiteenlopend werk. Met 24 praktische vragen over stoffen, machines, fysieke belasting, werkdruk, veilige werkplekken en opvolging. De vragen helpen een rondgang en gesprekken met medewerkers te richten op echte taken, blootstelling en acties met een eigenaar. Vul eigen locaties en werkzaamheden aan en laat specialistische risico's waar nodig beoordelen. Een startpunt voor je RI&E, geen erkend branche-instrument of garantie op naleving.

Gebruik dit sjabloon

Zo haal je er waarde uit

Loop de werkvloer na met de mensen die het werk doen. Controleer welke risico’s gelden en voeg ontbrekende situaties toe.
Beoordeel de blootstelling en bestaande maatregelen. De sjablonen vullen geen risicoscores voor je in.
Kies maatregelen, verantwoordelijken en deadlines. Controleer het resultaat en werk de RI&E bij als het werk verandert.

Dit zijn startpunten, geen erkende branche-RI&E-instrumenten. Vul ze aan voor jullie locaties, werkzaamheden en medewerkers. Bekijk wanneer toetsing nodig is.

Wat zit erin?

Gevaarlijke stoffen2 risicovragen

Worden gevaarlijke stoffen veilig opgeslagen?

Loop opslag en werkvoorraad na: zijn verpakkingen gesloten en herkenbaar, incompatibele stoffen gescheiden en lekkages beheerst? Vergelijk de inrichting en ventilatie met de veiligheidsinformatiebladen; neem schoonmaakmiddelen, afval en overgieten mee.

Mogelijke maatregelen

Bron: Verwijder overbodige stoffen en beperk de werkvoorraad
Technisch: Stem opslag, scheiding en lekopvang af op de gevaren en veiligheidsinformatiebladen

Is er een actueel overzicht van gevaarlijke stoffen?

Vergelijk het overzicht en actuele veiligheidsinformatiebladen met wat werkelijk wordt gebruikt. Noteer ook stof, damp of rook die tijdens het werk ontstaat, wie wordt blootgesteld en hoe vaak en lang; laat ontbrekende blootstellingsbeoordelingen aanvullen.

Mogelijke maatregelen

Bron: Onderzoek minder schadelijke alternatieven voor gevaarlijke producten en processen
Organisatorisch: Houd stoffen, taakblootstelling en VIB's bij; regel zo nodig deskundige beoordeling

Machineveiligheid2 risicovragen

Zijn bewegende delen afgeschermd?

Observeer bediening, invoeren en het verhelpen van storingen: kunnen handen, kleding of omstanders bij bewegende delen komen? Controleer afschermingen en vergrendelingen, ook bij oudere machines; een CE-markering alleen bewijst geen veilige werksituatie.

Mogelijke maatregelen

Bron: Kies machines of processen die toegang tot gevaarlijke bewegingen voorkomen
Technisch: Breng passende afscherming aan en herstel defecte beveiligingen vóór gebruik

Zijn stop- en waar nodig noodstopvoorzieningen passend en bruikbaar?

Controleer per machine met de instructies en risico's of een noodstop nodig is, waar bediening bereikbaar moet zijn en of veilig stoppen werkt. Laat de werking volgens een veilige testprocedure controleren; een noodstop vervangt geen afscherming of energie-isolatie.

Mogelijke maatregelen

Technisch: Laat passende stopvoorzieningen en noodzakelijke noodstops aanbrengen en veilig testen
Organisatorisch: Leg controles vast en stel machines met defecte veiligheidsfuncties buiten gebruik

Fysieke belasting2 risicovragen

Wordt zwaar tillen beperkt?

Kijk naar gewicht, reikafstand, houding, grip, frequentie, duur en herstel bij echte taken. Ook lichte lasten kunnen bij herhaling klachten geven; gebruik geen enkel kilogramgetal als algemene veilige grens. Neem duwen, trekken en dragen mee in de beoordeling.

Mogelijke maatregelen

Bron: Verminder handmatig verplaatsen door levering, verpakking of werkproces aan te passen
Technisch: Gebruik passende til- en transporthulpmiddelen en een gunstige werkhoogte

Zijn werkplekken ergonomisch ingericht?

Observeer beeldschermwerk en andere vaste werkplekken tijdens een normale werkdag. Let op langdurig zitten of staan, herhaalde handelingen, reikwerk en zicht op de taak; vraag naar klachten en controleer of instellingen voor verschillende medewerkers passen.

Mogelijke maatregelen

Technisch: Pas werkhoogte, gereedschap, stoel en schermopstelling aan de taak en medewerker aan
Organisatorisch: Wissel belastende taken en houdingen af en geef uitleg over werkplekinstellingen

Psychosociale arbeidsbelasting2 risicovragen

Worden werkdruk en agressie actief aangepakt?

Bespreek piekdrukte, overwerk, herstel en contact met lastige klanten in verschillende teams en diensten. Vergelijk ervaringen met roosters, bezetting en incidentmeldingen; controleer of afspraken in de praktijk helpen en niet alleen op papier staan.

Mogelijke maatregelen

Bron: Stem werk, deadlines en bezetting af en beperk situaties die agressie uitlokken
Organisatorisch: Spreek escalatie, hulp en herstel af en bespreek regelmatig of deze afspraken werken

Kunnen medewerkers ongewenst gedrag veilig melden?

Vraag hoe medewerkers pesten, discriminatie, seksuele intimidatie of agressie zouden melden, ook als een leidinggevende betrokken is. Controleer bereikbaarheid, vertrouwelijkheid en opvolging van de meldroute zonder persoonsgegevens of casusdetails in de RI&E op te nemen.

Mogelijke maatregelen

Organisatorisch: Leg gedragsafspraken vast en spreek leidinggevenden en collega's aan op ongewenst gedrag
Organisatorisch: Bied een vertrouwelijke meldroute met een onafhankelijk aanspreekpunt en zorgvuldige opvolging

Veilige werkplek en verkeer2 risicovragen

Zijn vloeren, looproutes en werk op hoogte veilig?

Loop routes na tijdens schoonmaak, levering en piekmomenten. Let op losse kabels, gladheid, hoogteverschillen en bereik van opslag; controleer of incidenteel werk op hoogte een passende werkmethode en veilig hulpmiddel heeft.

Mogelijke maatregelen

Bron: Verplaats opslag en taken zodat obstakels en werken op hoogte worden vermeden
Technisch: Herstel vloeren en gebruik passende collectieve valbeveiliging en veilige toegang

Zijn voetgangers en voertuigen veilig van elkaar gescheiden?

Observeer laden, lossen, achteruitrijden en kruisingen met bezoekers of collega's. Bekijk zichtlijnen, drukke momenten en bevoegdheid van bestuurders; neem leveranciers en routes op het buitenterrein mee.

Mogelijke maatregelen

Bron: Richt transport en leveringen zo in dat voertuigen en voetgangers zo min mogelijk kruisen
Technisch: Scheid loop- en rijroutes met passende barrières en maak kruisingen overzichtelijk

Brand en noodsituaties2 risicovragen

Zijn brandrisico's en vluchtmogelijkheden beheerst?

Controleer ontstekingsbronnen, brandbare opslag en laadplekken voor accu's. Loop vluchtroutes na tijdens een normale werkdag: blijven routes en deuren bruikbaar, ook voor bezoekers en mensen die hulp nodig hebben? Controleer onderhoud van relevante voorzieningen.

Mogelijke maatregelen

Bron: Verwijder onnodige brandbare voorraad en beperk ontstekingsbronnen bij opslag en laden
Technisch: Houd vluchtvoorzieningen bruikbaar en onderhoud benodigde brandveiligheidsvoorzieningen

Is hulp bij een ongeval of ontruiming tijdens alle werktijden geregeld?

Vergelijk BHV-bezetting en vervanging met diensten, verlof en alle locaties. Laat medewerkers uitleggen hoe zij alarm slaan en waar zij verzamelen; beoordeel een oefening of recente noodsituatie en neem minder mobiele mensen en gasten mee.

Mogelijke maatregelen

Organisatorisch: Regel passende BHV-dekking, alarmering en afspraken voor iedere locatie en dienst
Organisatorisch: Oefen realistische scenario's en werk hulpverleningsafspraken bij na knelpunten

Geluid en binnenklimaat2 risicovragen

Is schadelijk of hinderlijk geluid voldoende beperkt?

Observeer lawaaiige taken en vraag welke medewerkers en omstanders hoe lang worden blootgesteld. Bekijk klachten en beschikbare geluidsmetingen; laat vermoedelijk schadelijke blootstelling beoordelen en neem ook verstoring van concentratie of alarmsignalen mee.

Mogelijke maatregelen

Bron: Kies stillere apparatuur of een minder lawaaiige werkwijze
Technisch: Beperk geluid met passende omkasting, demping of scheiding en controleer het effect

Passen ventilatie, temperatuur en verlichting bij het werk?

Bekijk bezetting, luchttoevoer, warmtebronnen, tocht en zicht op de taak op drukke of warme dagen. Vergelijk klachten tussen werkplekken en diensten met onderhoud en metingen waar nodig; algemene ventilatie vervangt geen bronafzuiging van gevaarlijke stoffen.

Mogelijke maatregelen

Bron: Verminder onnodige warmtebronnen en voorkom verblinding in de werkplekindeling
Technisch: Pas ventilatie, zonwering en taakverlichting aan en onderhoud deze voorzieningen

Onderhoud en elektrische veiligheid2 risicovragen

Worden onderhoud en storingen zonder onverwacht starten uitgevoerd?

Bekijk een onderhouds- of storingsprocedure met de uitvoerders. Controleer hoe elektrische, mechanische en andere energie veilig wordt geïsoleerd, restenergie wordt beheerst en herstart wordt voorkomen; een stopknop alleen is geen veilige isolatie.

Mogelijke maatregelen

Technisch: Voorzie afsluitbare energie-isolatie en middelen om restenergie veilig te beheersen
Organisatorisch: Leg isoleren, vergrendelen en controleren vast en wijs bevoegde uitvoerders aan

Zijn elektrische installaties en arbeidsmiddelen in veilige staat?

Controleer beschadigde kabels, stekkers, vocht en overbelaste aansluitingen. Bekijk onderhoud en toepasselijke keuringen op basis van gebruik en omgeving; vraag hoe defecten worden gemeld en voorkomen wordt dat apparatuur toch wordt gebruikt.

Mogelijke maatregelen

Bron: Neem defecte apparatuur uit gebruik en voorkom toegang tot onbeschermde elektrische delen
Organisatorisch: Regel passend onderhoud en inspecties door deskundigen en registreer herstel en vrijgave

Alleen en op andere locaties werken2 risicovragen

Zijn risico's van alleen werken en bereikbaarheid beoordeeld?

Breng in kaart wie waar en wanneer alleen werkt, ook bij openen, sluiten of onderhoud. Controleer welke taken niet alleen kunnen, hoe hulp wordt bereikt en wat er gebeurt als iemand niet reageert; test bereik van communicatiemiddelen op de werkplek.

Mogelijke maatregelen

Bron: Plan risicovolle taken zo dat alleen werken wordt vermeden
Organisatorisch: Spreek contactmomenten, alarmering en reactie bij uitblijvend contact af en test deze

Zijn werk bij klanten en samenwerking met andere bedrijven veilig afgesproken?

Bekijk opdrachten buiten de eigen locatie en werk van aannemers of leveranciers. Controleer vooraf gedeelde risico's, toegang, hulpmiddelen, gelijktijdig werk en hulp bij nood; vraag medewerkers of zij onveilig werk kunnen stoppen en aanpassingen kunnen regelen.

Mogelijke maatregelen

Bron: Pas planning of werkmethode aan om conflicterend werk en onveilige toegang te voorkomen
Organisatorisch: Spreek risico's, verantwoordelijkheden en hulp vooraf af en controleer bij aankomst

Organisatie en instructie2 risicovragen

Weten medewerkers hoe zij hun werk veilig uitvoeren?

Kijk mee tijdens een taak en laat medewerkers de belangrijkste risico's en maatregelen uitleggen. Controleer of instructies begrijpelijk zijn, aansluiten op de RI&E en ook gelden voor afwijkend werk; noteer wie extra uitleg of toezicht nodig heeft.

Mogelijke maatregelen

Organisatorisch: Leg de taak uit, demonstreer veilig werken en controleer of de medewerker dit kan uitvoeren
Organisatorisch: Wijs een aanspreekpunt aan dat toezicht houdt en instructies bij wijzigingen bijwerkt

Worden medewerkers betrokken bij de RI&E en het plan van aanpak?

Bespreek knelpunten met mensen uit verschillende functies, locaties en diensten, en waar aanwezig met de OR of PVT. Vergelijk hun ervaringen met observaties en meldingen; controleer of zij terugzien wat met hun inbreng is gedaan.

Mogelijke maatregelen

Organisatorisch: Betrek medewerkers en hun vertegenwoordiging bij de rondgang, prioriteiten en keuze van maatregelen
Organisatorisch: Maak de RI&E en voortgang toegankelijk en geef terugkoppeling op gemelde knelpunten

Passende bescherming voor medewerkers2 risicovragen

Krijgen jongeren, nieuwe medewerkers en uitzendkrachten passende begeleiding?

Controleer per taak wie het werk uitvoert, welke ervaring en instructie nodig zijn en welke extra regels voor jongeren gelden. Vraag nieuwe en ingeleende collega's naar hun introductie; controleer overdracht van relevante risico-informatie en toezicht tijdens het werk.

Mogelijke maatregelen

Bron: Sluit werk uit dat voor jongeren verboden of voor de medewerker nog niet verantwoord is en kies een veilige taak
Organisatorisch: Regel een gerichte introductie, vaste begeleider en overdracht van taakrisico's vóór de start

Kan het werk tijdig worden aangepast bij zwangerschap of gezondheidsbeperkingen?

Controleer of er een route is voor advies over zwangerschap, borstvoeding of beperkingen in het werk. Beoordeel taken en blootstelling met zo nodig vertrouwelijk advies van de bedrijfsarts; leg werkafspraken vast, geen diagnoses of medische details in de RI&E.

Mogelijke maatregelen

Bron: Neem de relevante blootstelling of belastende taak weg op basis van de beoordeelde risico's en het advies
Organisatorisch: Regel tijdig aangepast werk of werktijden en toegang tot vertrouwelijk bedrijfsartsadvies

Bijhouden en opvolgen2 risicovragen

Wordt de RI&E aangepast na incidenten en veranderingen in het werk?

Vergelijk de RI&E met recente ongevallen, bijna-ongevallen en veranderingen in taken, machines, stoffen, bezetting of locaties. Neem ook minder vaak uitgevoerd werk mee; controleer of oorzaken en nieuwe blootstelling tot aangepaste acties leiden.

Mogelijke maatregelen

Organisatorisch: Beoordeel risico's vóór een verandering en na incidenten met betrokken medewerkers
Organisatorisch: Plan een terugkerende review en verwerk bevindingen in de RI&E en het plan van aanpak

Heeft elke maatregel een eigenaar en wordt het resultaat gecontroleerd?

Controleer het plan van aanpak op prioriteit, verantwoordelijke en einddatum. Bekijk afgeronde acties op de werkplek en vraag medewerkers of de situatie is verbeterd; gebruik waar nodig een meting of deskundige beoordeling om het effect te controleren.

Mogelijke maatregelen

Organisatorisch: Geef elke actie een eigenaar, einddatum en middelen; pak de ernstigste risico's eerst aan
Organisatorisch: Controleer na uitvoering het effect en heropen de actie als het risico onvoldoende is verminderd