8 thema’s · 16 risicovragen
Agrarisch & groen RI&E
Praktisch startpunt voor agrarische bedrijven, hoveniers en groenploegen met buitenwerk, machines, handwerk en contact met grond of dieren. Vragen over voertuigen, geluid en trillingen, weer, biologische blootstelling en middelen helpen maatregelen en vervolgonderzoek kiezen. Beoordeel bedrijfsspecifieke taken en hoge risico's, zoals boomwerk, mestopslag en werken op hoogte, aanvullend met een passende deskundige.
Gebruik dit sjabloonZo haal je er waarde uit
- Loop de werkvloer na met de mensen die het werk doen. Controleer welke risico’s gelden en voeg ontbrekende situaties toe.
- Beoordeel de blootstelling en bestaande maatregelen. De sjablonen vullen geen risicoscores voor je in.
- Kies maatregelen, verantwoordelijken en deadlines. Controleer het resultaat en werk de RI&E bij als het werk verandert.
Dit zijn startpunten, geen erkende branche-RI&E-instrumenten. Vul ze aan voor jullie locaties, werkzaamheden en medewerkers. Bekijk wanneer toetsing nodig is.
Wat zit erin?
Machines & voertuigen2 risicovragen
Zijn medewerkers beschermd tegen bewegende delen en uitgeworpen materiaal van machines?
Bekijk maaien, versnipperen, oogsten en onderhoud. Noteer machinegebruik, omstanders en terreincondities. Controleer afscherming, onderhoud en storingsafspraken; laat onduidelijke risico's en bijzondere machines apart deskundig beoordelen.
Mogelijke maatregelen
- Technisch: Houd passende afscherming en beveiligingen intact en gebruik machines die bij de taak passen.
- Organisatorisch: Regel bevoegde bediening, veilige afstand voor omstanders en beoordeelde onderhoudsafspraken.
Zijn voetgangers en bestuurders beschermd tegen aanrijden en omkantelen van voertuigen?
Bekijk routes, achteruitrijden, laden en werken op hellingen. Noteer voetgangers, ondergrond, zicht en blootstellingsduur. Controleer materieelgeschiktheid, beschermende voorzieningen en bijna-ongevallen; laat twijfel over terrein of voertuiggebruik deskundig beoordelen.
Mogelijke maatregelen
- Bron: Kies routes en werkplekken zonder onnodige ontmoetingen tussen mensen en voertuigen.
- Technisch: Scheid looproutes en gebruik materieel met passende bescherming voor terrein en taak.
Handwerk, geluid & trillingen2 risicovragen
Kunnen medewerkers planten, oogsten en materialen verplaatsen zonder zware of herhaalde lichamelijke belasting?
Bekijk seizoenswerk zoals planten, oogsten, bestraten en grond verplaatsen. Noteer lasten, herhalingen, taakduur en houdingen. Vraag naar klachten en controleer of hulpmiddelen en werkhoogtes bij de taak en het terrein passen.
Mogelijke maatregelen
- Bron: Verander aanvoer en werkmethode zodat onnodig dragen en handmatig kracht zetten vervalt.
- Technisch: Gebruik passende transport- en werkhulpmiddelen voor lasten en langdurig laag werk.
Zijn geluid en trillingen van handgereedschap en voertuigen beoordeeld en beperkt?
Noteer taken met maaiers, zagen en trekkers, gebruiksduur en medewerkers in de omgeving. Bekijk leveranciersgegevens, onderhoud, stoelen en bestaande beoordelingen. Laat onduidelijke blootstelling en eventuele aanvullende gehoorbescherming deskundig bepalen.
Mogelijke maatregelen
- Bron: Kies stiller en trillingsarmer materieel dat geschikt is voor het werk.
- Technisch: Onderhoud gereedschap en voertuigen en zorg voor passende trillingsbeperkende voorzieningen.
Weer, terrein & bereikbaarheid2 risicovragen
Wordt buitenwerk aangepast om belasting door zon, hitte, kou en slecht weer te beperken?
Bekijk zwaar buitenwerk en werk in kassen door de seizoenen heen. Noteer inspanning, duur, schaduw en herstelmogelijkheden. Vraag naar eerdere klachten en controleer weersafspraken en voorzieningen; beoordeel uv en hitte afzonderlijk en vraag zo nodig deskundig advies.
Mogelijke maatregelen
- Technisch: Bied schaduw en geschikte beschutte plekken voor werk en herstel.
- Organisatorisch: Pas werkzaamheden en werktijden aan zon en weer aan en regel drinken, herstel en stopafspraken.
Zijn werkplekken bij wegen, water en afgelegen terrein veilig bereikbaar en is hulp geregeld?
Breng bermwerk, oevers, taluds en afgelegen locaties in kaart. Noteer wie daar werkt, bereikbaarheid en veranderende terreincondities. Controleer afzetting, communicatie, reddingsafspraken en meldingen; laat risicovolle locaties vooraf apart beoordelen.
Mogelijke maatregelen
- Bron: Kies een werkmethode en positie die afstand houdt tot verkeer, water en instabiele randen.
- Organisatorisch: Regel passende afzetting, bereikbare hulp en afspraken voor werkzaamheden die niet alleen mogen.
Grond, stof & dieren2 risicovragen
Is blootstelling aan stof, schimmels, vervuilde grond en teken tijdens het werk beperkt?
Bekijk droge producten, compost, opruimwerk en werk in ruige begroeiing. Noteer contactroutes, taakduur en blootgestelde mensen. Controleer stofbeheersing, hygiëne- en tekenafspraken en incidenten; laat onbekende biologische of stofblootstelling beoordelen.
Mogelijke maatregelen
- Bron: Kies materiaal en werkwijzen die stofvorming en contact met vervuiling beperken.
- Organisatorisch: Regel taakgerichte hygiëne, tekenvoorlichting en een meldroute na mogelijk schadelijk contact.
Zijn medewerkers beschermd tegen letsel en besmetting bij werken met dieren en dierlijk materiaal?
Bekijk verzorgen, verplaatsen en reinigen waar dieren aanwezig zijn. Noteer soort contact, duur, ontsnappingsruimte en medewerkers. Controleer afscheidingen, contactarme hulpmiddelen en incidenten; laat bijzondere dier- en infectierisico's deskundig beoordelen.
Mogelijke maatregelen
- Technisch: Gebruik passende afscheidingen en hulpmiddelen die direct risicovol diercontact beperken.
- Organisatorisch: Regel bevoegde begeleiding, hygiëne en melding van incidenten bij diergebonden taken.
Middelen & bijzondere risicotaken2 risicovragen
Zijn risico's van gewasbeschermingsmiddelen, reinigers, brandstoffen en andere producten beoordeeld?
Bekijk kopen, opslaan, toepassen, reinigen en werken in eerder behandelde gebieden. Noteer producten, blootstellingsroutes en betrokken mensen. Controleer veiligheidsinformatiebladen en taakafspraken; laat blootstelling en benodigde deskundigheid en bescherming beoordelen.
Mogelijke maatregelen
- Bron: Kies waar mogelijk een werkwijze zonder gevaarlijk middel of een minder schadelijk alternatief.
- Technisch: Gebruik geschikte gesloten opslag en doseervoorzieningen die morsen en contact beperken.
Worden boomwerk, hoogtewerk en werk bij mestopslag of andere besloten ruimten vooraf apart beoordeeld?
Vraag naar snoeien op hoogte, instabiele bomen en onderhoud bij opslag of putten. Noteer omstandigheden, betrokken mensen en hulpopties. Controleer aanvullende taakbeoordelingen; dit startsjabloon geeft geen uitvoeringsmethode. Betrek een passende deskundige voor aanpak en noodhulp.
Mogelijke maatregelen
- Bron: Voorkom betreden van besloten ruimten en kies werk vanaf een veilige plek waar mogelijk.
- Organisatorisch: Laat bijzondere taken deskundig beoordelen en start pas met een passende aanpak en noodhulp.
Organisatie en instructie2 risicovragen
Weten medewerkers hoe zij hun werk veilig uitvoeren?
Kijk mee tijdens een taak en laat medewerkers de belangrijkste risico's en maatregelen uitleggen. Controleer of instructies begrijpelijk zijn, aansluiten op de RI&E en ook gelden voor afwijkend werk; noteer wie extra uitleg of toezicht nodig heeft.
Mogelijke maatregelen
- Organisatorisch: Leg de taak uit, demonstreer veilig werken en controleer of de medewerker dit kan uitvoeren
- Organisatorisch: Wijs een aanspreekpunt aan dat toezicht houdt en instructies bij wijzigingen bijwerkt
Worden medewerkers betrokken bij de RI&E en het plan van aanpak?
Bespreek knelpunten met mensen uit verschillende functies, locaties en diensten, en waar aanwezig met de OR of PVT. Vergelijk hun ervaringen met observaties en meldingen; controleer of zij terugzien wat met hun inbreng is gedaan.
Mogelijke maatregelen
- Organisatorisch: Betrek medewerkers en hun vertegenwoordiging bij de rondgang, prioriteiten en keuze van maatregelen
- Organisatorisch: Maak de RI&E en voortgang toegankelijk en geef terugkoppeling op gemelde knelpunten
Passende bescherming voor medewerkers2 risicovragen
Krijgen jongeren, nieuwe medewerkers en uitzendkrachten passende begeleiding?
Controleer per taak wie het werk uitvoert, welke ervaring en instructie nodig zijn en welke extra regels voor jongeren gelden. Vraag nieuwe en ingeleende collega's naar hun introductie; controleer overdracht van relevante risico-informatie en toezicht tijdens het werk.
Mogelijke maatregelen
- Bron: Sluit werk uit dat voor jongeren verboden of voor de medewerker nog niet verantwoord is en kies een veilige taak
- Organisatorisch: Regel een gerichte introductie, vaste begeleider en overdracht van taakrisico's vóór de start
Kan het werk tijdig worden aangepast bij zwangerschap of gezondheidsbeperkingen?
Controleer of er een route is voor advies over zwangerschap, borstvoeding of beperkingen in het werk. Beoordeel taken en blootstelling met zo nodig vertrouwelijk advies van de bedrijfsarts; leg werkafspraken vast, geen diagnoses of medische details in de RI&E.
Mogelijke maatregelen
- Bron: Neem de relevante blootstelling of belastende taak weg op basis van de beoordeelde risico's en het advies
- Organisatorisch: Regel tijdig aangepast werk of werktijden en toegang tot vertrouwelijk bedrijfsartsadvies
Bijhouden en opvolgen2 risicovragen
Wordt de RI&E aangepast na incidenten en veranderingen in het werk?
Vergelijk de RI&E met recente ongevallen, bijna-ongevallen en veranderingen in taken, machines, stoffen, bezetting of locaties. Neem ook minder vaak uitgevoerd werk mee; controleer of oorzaken en nieuwe blootstelling tot aangepaste acties leiden.
Mogelijke maatregelen
- Organisatorisch: Beoordeel risico's vóór een verandering en na incidenten met betrokken medewerkers
- Organisatorisch: Plan een terugkerende review en verwerk bevindingen in de RI&E en het plan van aanpak
Heeft elke maatregel een eigenaar en wordt het resultaat gecontroleerd?
Controleer het plan van aanpak op prioriteit, verantwoordelijke en einddatum. Bekijk afgeronde acties op de werkplek en vraag medewerkers of de situatie is verbeterd; gebruik waar nodig een meting of deskundige beoordeling om het effect te controleren.
Mogelijke maatregelen
- Organisatorisch: Geef elke actie een eigenaar, einddatum en middelen; pak de ernstigste risico's eerst aan
- Organisatorisch: Controleer na uitvoering het effect en heropen de actie als het risico onvoldoende is verminderd